ACHACACHI'S LOGO                       achacachi.tripod.com

 
SEE GUIDE IN ENGLISHUÑJAM ARCAYIRI AYMARA ARUNAVER GUIA EN CASTELLANO
Jilacata: Eugenio Rojas Apaza (2004 - 2009) Akjanqi: Mariscal Santa Cruz uyumpi Carmen isk'a uyumpi chekjt'irinqiwa. Piso 1.
Jayaru jausaña: (591) 2 2136503, Fax: (591) 2 2136503, Cel: (591) 71557799

J

ACH'AK'ACHI markaja 12.647 feet 3.854 metros patanqiwa. Aby Yala orakenkiwa, Qullasuyu markana, Intikjarka (Titicaca) kotat anti umasuyu sutimpi uñt'ata suyunquiwa.

Jach’ak’achisti 93 Km Chuquiyapu markata ukhjankiwa, 199 Km Punota (Perú) 540 Km Cuzcuta (Perú). Urupasti 24 enerowa, ukjama siwa D.S. 7-9-1863.


Jach’ak’achi uñjata Suruk’achi qulluta • Achacachi seen from Surucachi peak • Achacachi visto desde el cerro Surucachi
© Photograph by La Razon newspaper. © Artwork by The Achacachi Post

Jach’ak’achin jiliri iripirin utapa • Mayor’s House of Achacachi • Alcaldía Municipal de Achacachi
© Photograph anr all artwork by The Achacachi Post

A

CH'ACACHI orakesti thaya patawa. Uñjt'añaraquiwa: Keka Tampumpi jawiranacapa, Illa apu (Illampu) jallu thaytata umani jach'a achachila qullu.

Jach’ak’achi aruja jutiwa paya aymará aruta, sañani: “jach’a”, ‘jilt’atpacha’, “k’achi”, ‘kharintasiri qullu kala’. Ukhamasti Jach'ak'achi arusti muniw saña: "jach'a kharintasiri k'ala".

Ispañolanakaja “Villa Lealtad de Caceres” sutimpiw uñt'apjana, cunatsti, kalltiri oraque aputataja uca sutinitaynaya.

Jach’ak’achija 7540 utjiriniwa. Jach’ak’achisti aymará arst'asiri Qulla (Colla) jaquiqamaquiwa. 1952camaja misti jaqija utjaraquinawa. Jach'a yapunacani Qulla jaquiru jauk'asa mit'anit irnak'ayiri. Obrero jaquisti jichakamawa utjasisipji.

SMILING COLLA WOMAN IN TRADITIONAL DRESS • MUJER QULLA CON VESTIMENTA TIPICA • LART'ASISQUIRI QULLAWARMI MAMATHALLA ISIMPI IST'ATA.

Click to enlarge • Clic para agrandar • T'ojt'am jach'aptayañataqi

© Peter Adams/zefa/CORBIS/National Geographic Magazine ¿Qhitinacänasa mistinacaja? Misti jaqinacaja janiwa qullapjeti ni españolapjeti, pampachat llulliripjewa. Sutipaw sasqi: misti arusti jutiwa caslillanu aruta: "mestizo", 'paya casta jaqita llulliri'. Mistinacasti jupanacpachaja "vecino" sutimpiw uñt'asipje. Misti jaqisti 1952camaja Jach'ak'achi Jilacatapjanwa, Juezsapjanwa, Pallapallapjanwa. Jupanacana munañapa lurañanawa. Uca maratsti acsaruja jupanacaja liut'ataw uñjasipje, kunatsti uka 1952 maranja jach'a jaqi ch'ajwanaca utjawayi.

¿Qhitinäcasa obrerunacaja? Mistit qullampit llulliripjiwa. Laphi quca aljasirinaca, isi luririnaca, isi aljasirinaca, ichjasti mank'a aljasirica, autu apnaqirinaca jupanacapjea obrerunacaja.


A

CH'ACACHISTI quimsa qusist'añaniwa ma marana, sañani:

San Pedro san Pablo santunacaru tojt'awi. (29 junio) Aca santuna thojt'awisti uñt'atarakiwa misti thojt'awi sutimpi, cunatsti mistinakakiwa t'ojt'apje: Morenada, Caporales. Qulla (Colla) jaqisti thojt'apjaraquiwa Danzantis P'acochimpi santunacaru k'allnacañataqi.

Corpus Cristi. Mukululus, Kjachwiris, Chokela, Wacawacas tojt'añanacawa utji. Aca thoj't'awisti Qulla (Colla) jaqinqiwa.

Diosaru yupaychawi. (18 noviembre). Aca thojt'awija obrerunakakiwa thopjt'apje. Incas, Diablada, Cullawada, Mok'ok'aras, Potolo, Llamerada thojt'apje. Morenada thokhowija utjaraqiwa, wali uñt'ata sutimpi Morenada “Los catedráticos”.

Arriba | Opinion |






Achacachi Facts
Location • Ubicacion • Caukjanqisa • Maps

Altitude / Altura
12.647 feet above mean sea level
3.854 metros sobre el nivel del mar

Distancia de: At a distance of:
93 Km de/from La Paz
199 Km de/from Puno
540 Km de/from Cuzco

Ubicacion / Location
Latitud -16.0500 (16° 3' S)
Longitud -68.6833 (68° 41' W)

Zona horaria
(est) UTC – 4




More...

BRANKO GORA MARINKOVIC JOVICEVIC

© 2008 THE ACHACACHI POST™ 

 • Click to enlarge
 • Clic para agrandar
 • T'ojt'am jach'aptayañataqi
WHO ARE THE SO CALLED PONCHOS ROJOS?
Read about them in:
The Achacachi Post™ Online weekly news Who is Branko Marinkovic?. He is the President of the Civic Committee of Santa Cruz city and secessionist leader.

Bolivian nations. Who are the Bolivian native nations and ethnic indigenous people and cultures?

Wrinting about Achacachi

VICTOR HUGO VISCARRA
Ir a pagina principal
Victor Hugo Viscarra
Caligula 2000

NESTOR TABOADA TERAN
Biografia
Nestor Taboada Teran
Jachakachi Kañuna

ALFONSO  
'PAULOVICH' PRUDENCIO CLAURE
Biografia y notas de humor en la 'La Noticia de Perfil'
Alfonso Paulovich Prudencio Claure
La Noticia de Perfil

TANYA ELIZABETH IMAÑA SERRANO
Biografia  
y Hoja de Vida
Tanya Elizabeth Imaña Serrano
Fiesta en Achacachi, cuando los llorones danzan
Achacachi: El que siempre está llorando